Korte beschrijving

Doodgeslagen, doodgezwegen brengt recent onderzoek naar de vervolging van homoseksuelen door het nazi-regime in Duitsland en bezette gebieden zoals Nederland. Aan de hand van persoonlijke getuigenissen, justitiële strafdossiers en uniek beeldmateriaal wordt een beklemmend beeld geschetst van de gevolgen van het nationaal-socialisme voor homoseksuele mannen en vrouwen. Voor het eerst worden de lange tijd anonieme slachtoffers zichtbaar als individuele mensen. De artikelen in deze bundel tonen de mechanismes van een totalitaire maatschappij die zijn onderdanen tot in de intiemste onderdelen van hun leven controleert.

In de bruisende jaren twintig kende de Duitse Weimarrepubliek voor het eerst een openlijke homoseksuele cultuur. Hieraan kwam een abrupt einde in 1933. In de nazi-tijd was een vermoeden van homoseksualiteit al voldoende reden voor arrestatie. Buren, collega’s of passanten op straat deden maar al te gretig aangifte. Er waren geen veilige plekken meer. Als homoseksuelen in staat van beschuldiging werden gesteld konden ze alles kwijtraken: hun, baan, hun woning, hun vrijheid. Naar schatting 100.000 mannen werden gearresteerd. De helft hiervan belandde in de gevangenis. 10.000 tot 15.000 van deze mannen werden naar hun tuchthuisstraf gedeporteerd naar concentratiekampen.

Tot hun grote teleurstelling werden homoseksuele vervolgden na 1945 door de Duitse nog andere regeringen in Europa erkend als slachtoffers van het nazi-regime. In West-Duitsland bleef de nazistische wetgeving tegen homoseksualiteit van kracht tot eind jaren zestig.
Lange tijd was er nauwelijks onderzoek over de vervolging van homoseksuelen. Ook in de herinneringscentra van de vroegere nazi kampen werden zij als slachtoffers ‘vergeten’. Daarmee bleef ook een analyse van de homofobie van de nazi’s als een belangrijk element van de nationaal-socialistische ideologie en bevolkingspolitiek buiten beschouwing.

Tot vandaag komt de nazi-vervolging van homoseksuelen nauwelijks aan bod in schoolboeken, standaardwerken en exposities en baseert op verouderd onderzoek.
Bestudering van nooit eerder bestudeerd bronnenmateriaal heeft echter geleid tot een veel gedifferentieerder beeld. Dit boek wil de integratie bevorderen van deze kennis in de bestaande geschiedschrijving over het nazi regime en de Duitse bezetting en bijdragen aan een beter historisch besef.

Dr. Klaus Müller (1959) is werkzaam als museumconsultant voor diverse culturele instellingen, waaronder het United States Holocaust Memorial Museum in Washington. Hij was de drijvende kracht achter de veelvuldig bekroonde Amerikaanse documentaire Paragraph 175 over het lot van vervolgde homoseksuelen.